Thứ năm, 17 Tháng 8 2017

Phát triển du lịch Bến Tre kết nối các giá trị văn hóa với hoạt động bảo vệ môi trường

2015-12-07 04:43:33
Du lịch là ngành kinh tế tổng hợp, mang tính xã hội hóa cao, không những tạo ra một giá trị kinh tế, văn hóa nhất định mà hoạt động du lịch sẽ tạo ra mức tăng trưởng GDP cho kinh tế tỉnh nhà. Vì vậy, phát triển du lịch một cách bền vững, có chiều sâu và khai thác triệt để các loại hình du lịch Bến Tre cần gắn hoạt động du lịch với bảo vệ môi trường trong du lịch và phát huy các giá trị di tích văn hóa-lịch sử.

Gắn bảo vệ môi trường trong du lịch
Được xác định là một trong những ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh, trong những năm qua du lịch Bến Tre đã được sự quan tâm chỉ đạo của lãnh đạo tỉnh, sự ủng hộ của các cấp, các ngành Trung ương (TW), sự quan tâm của nhân dân, hệ thống giao thông, cơ sở vật chất kĩ thuật phục vụ trong du lịch không ngừng được đầu tư nâng cấp, các cơ sở lưu trú phục vụ khách, các điểm du lịch, các cơ sở hàng lưu niệm, tàu xuồng, các dịch vụ phụ trợ khác ngày càng phát triển, thu hút một lượng lớn du khách trong và ngoài nước.
Theo thống kê của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Bến Tre:“Năm 2014, Bến Tre có 904.000 lượt khách du lịch, trong đó có 393.700 lượt khách quốc tế, 510.300 lượt khách nội địa tăng bình quân 13%/năm, doanh thu đạt 562 tỉ đồng. Năm 2015, Bến Tre có 1.030.100 lượt khách, trong đó có 447.100 lượt khách quốc tế, 583.000 lượt khách nội địa, tăng trưởng bình quân 23%/năm trở lên, phấn đấu năm 2016 thu hút 1.113.000 lượt khách, 496.000 lượt khách quốc tế, 637.000 lượt khách nội địa, tổng doanh thu du lịch đạt 876 tỷ đồng. Bến Tre phát triển nhiều loại hình du lịch như:Du lịch sinh thái sông nước miệt vườn, du lịch văn hóa lịch sử, du lịch làng nghề, du lịch homestay. Trong thời gian gần đây phát triển thêm 02 loại hình du lịch mới:“Du lịch sinh thái cộng đồng Thạnh Phú và Du lịch chia sẻ mầm yêu thương” góp phần tạo nên sự đa dạng cho “món ăn” du lịch tỉnh nhà.

Ông Trần Ngọc Tam- Uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh uỷ, Phó chủ tịch Uỷ ban nhân dân tỉnh Bến Tre phát biểu trong hội thảo quốc tế “Du lịch có trách nhiệm, mối quan hệ và lợi ích”. (Ảnh:XTDL)

Ngành du lịch phát triển sẽ kéo theo các ngành dịch vụ khác phát triển như:Hệ thống nhà hàng- khách sạn, các quầy hàng lưu niệm, điểm tham quan phục vụ cho du khách, ý thức bảo vệ môi trường sinh thái, nhân văn cần phải được nâng cao cho du khách. Để phát huy giá trị di tích gắn với việc phát triển du lịch của tỉnh ngày càng thu hút nhiều du khách, hơn bao giờ hết ngành chức năng, các doanh nghiệp du lịch, du khách, cùng người dân địa phương hãy cùng đồng hành trách nhiệm và luôn đề cao các yếu tố “ xanh, sạch, đẹp, văn minh, lịch sự, an toàn và mến khách”. Để dần khẳng định thương hiệu du lịch Bến Tre, là điểm đến hấp dẫn trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.
Bến Tre vùng đất được thiên nhiên ưu đãi, với hệ thống sông ngòi chằng chịt, bốn dòng sông lớn (sông Hàm Luông, sông Cổ Chiên, sông Tiền và sông Ba Lai) bao quanh và bồi đắp phù sa, tạo cho mảnh đất này có môi trường sinh thái tự nhiên với rừng dừa xanh bạt ngàn với hơn 63.000 ha, cùng với vườn cây ăn trái nổi tiếng nhất, nhì các tỉnh trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Bến Tre còn được nhiều người biết đến là một trong những vùng đất nổi danh “địa linh nhân kiệt”, nơi sản sinh ra nhiều danh nhân, anh hùng đã đã làm rạng rỡ cho trang sử vàng chói lọi trong suốt chặng đường lịch sử đấu tranh, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam nói chung và quê hương xứ dừa Bến Tre nói riêng như:Nguyễn Đình Chiểu, Võ Trường Toản, Phan Thanh Giản, Trương Vĩnh Ký, Nguyễn Thị Định,…
Ngoài ra, Bến Tre còn có hệ sinh thái rừng ngặp mặn, biển phù sa của vùng duyên hải Bình Đại, Thạnh Phú, Ba Tri;vườn chim Vàm Hồ nằm bên hữu ngạn sông Ba Lai với dự án đầu tư phát triển du lịch sinh thái do công ty TNHH xuất nhập khẩu Hải Vân làm chủ đầu tư có sự đa dạng sinh học cao, làng nghề thủ công mỹ nghệ (TCMN) làm từ dừa tập trung ở thành phố Bến Tre, Mỏ Cày Nam, Giồng Trôm, Châu Thành, với nhiều cơ sở TCMN nổi tiếng như:Trường Ngân, Thanh Liêm, Hưng Tiến,…làng nghề cây giống- hoa kiểng Chợ Lách nổi tiếng trong và ngoài tỉnh;làng nghề làm bánh tráng Mỹ Lồng- bánh phồng Sơn Đốc (Giồng Trôm), làng nghề cây giống hoa kiểng Thanh Tân (Mỏ Cày Bắc), làng nghề chỉ sơ dừa An Thạnh và Khánh Thạnh Tân,...hay những đặc sản nổi tiếng đã được người dân trên ba dãy cù lao xứ dừa làm nên thương hiệu trong quá trình xây dựng phát triển quê hương (Sầu riêng Cái Mơn, bưởi da xanh Mỹ Thạnh An, kẹo dừa Bến Tre, bánh dừa Giồng Luông, bánh tráng Mỹ Lồng, bánh phồng Sơn Đốc,…)
Hệ thống di tích lịch sử- văn hóa tỉnh Bến Tre hiện có cũng khá phong phú, đa dạng về loại hình cũng như nội dung thờ phụng, chứa đựng nhiều giá trị về văn hóa vật thể và phi vật thể;các làn điệu dân ca, hát ru, đờn ca tài tử, hát sắc bùa, nói thơ Lục Vân Tiên,…được giữ gìn và phát huy các giá trị văn hóa, phản ánh truyền thống văn hóa, phong tục tập quán, tôn giáo, tín ngưỡng và những nét đặc trưng, cùng với hàng trăm bia, văn bia, tượng đài và hệ thống đình, chùa, miếu, nhà cổ, đền thời liệt sĩ,...cũng rất phong phú và đa dạng lối kiến trúc xây dựng:Nhà cổ Huỳnh Phủ (Đại Điền- Thạnh Phú), văn bia, đình chùa,…Ngoài ra, Bến Tre hàng năm còn có nhiều lễ hội lớn mang đậm sắc màu văn hóa vùng miền:Lễ hội Dừa, lễ hội cây trái ngon- an toàn huyện Chợ Lách, lễ hội truyền thống văn hóa 1/7, lễ hội nghinh Ong, lễ hội truyền thống văn hóa Đồng Khởi, tục cúng đình. Có thể xem đây là điều kiện, là tiềm năng du lịch hấp dẫn đầy hứa hẹn, mà ngành du lịch tỉnh nhà và các doanh nghiệp du lịch cần quan tâm khai thác và phát huy xứng tầm với thế mạnh vốn có của nó.
Hằng năm, Bến Tre cũng tổ chức nhiều hoạt động lễ hội hấp dẫn mang nhiều đặc trưng của bản sắc văn hóa vùng miền như:Lễ hội Dừa, Lễ hội cây trái ngon, an toàn, lễ hội truyền thống văn hóa 1/7, lễ hội kỳ yên, lễ hội nghinh Ong của cư dân vùng biển,…Đây là dịp để Bến Tre thu hút du khách về Bến Tre tham quan và thưởng ngoạn.
Hệ thống các di tích văn hóa- lịch sử Bến Tre phân bổ đồng đều ở các huyện trong toàn tỉnh. Từ thành phố Bến Tre xuôi theo tỉnh lộ 885, du khách về huyện Giồng Trôm tham quan khu lưu niệm nữ tướng Nguyễn Thị Định, đình Bình Hòa đến Ba Tri có di tích nhà thơ yêu nước Nguyễn Đình Chiểu, di tích kiến trúc nghệ thuật đình Phú Lễ, di tích Võ Trường Toản, Phan Thanh Giản. Các địa phương có công trình di tích lịch sử- văn hóa, bia, tượng, tượng đài đều đặt tại nơi xảy ra sự kiện trong lịch sử khai khẩn, đấu tranh giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc. Đó là những bằng chứng hùng hồn nhất cho lòng yêu nước, ý chí kiên cường bất khuất, đấu tranh vì độc lập, tự do của đất nước của quân và dân ta. Vào các dịp lễ, tết, các điểm di tích này đều đón nhiều đoàn đại biểu, nhân dân, du khách trong và ngoài tỉnh về dâng hương tưởng niệm, học tập và  nghiên cứu.
Phát huy giá trị văn hóa qua các di tích
Hiện nay, Bến Tre với hơn 40 di tích văn hóa- lịch sử được công nhận cấp quốc gia và cấp tỉnh. Đây là một kho tàng văn hóa- lịch sử vô cùng phong phú cho các thế hệ hôm nay nghiên cứu, học tập. Du lịch tham quan các di tích sẽ giúp du khách tìm hiểu thêm, thấu hiểu sâu sắc hơn truyền thống cách mạng hào hùng của quân dân Bến Tre trong những năm tháng đấu tranh. Tỉnh cũng đã xác định ngành du lịch Bến Tre là một trong những ngành kinh tế mũi nhọn. Chỉ thị 09/CT-TU đã chỉ rõ:“Du lịch là một trong những ngành kinh tế mũi nhọn của tỉnh, đóng góp vào GDP của tỉnh hàng năm. Phấn đấu doanh thu du lịch tăng bình quân 20%/ năm, lượng khách du lịch đến Bến Tre tăng 12%/ năm. Phấn đấu đến năm 2020, thu hút 1,6 triệu lượt khách du lịch nội địa và quốc tế, doanh thu đạt 1.900 tỉ đồng". Vì vậy, tỉnh đã tạo rất nhiều điều kiện thuận lợi, cơ chế, chính sách khuyến khích để doanh nghiệp kinh doanh du lịch.
Loại hình du lịch sông nước miệt vườn cần được khai thác một cách bền vững, tạo ra nhiều sản phẩm du lịch đặc sắc hơn nữa. Bên cạnh đó, du lịch văn hóa- lịch sử và du lịch làng nghề cần được liên kết sâu hơn, giúp du khách trải nghiệm, khám phá văn hóa đặc sắc của vùng đất Đồng Khởi anh hùng. Loại hình du lịch văn hóa- lịch sử được Bến Tre xác định là một trong các loại hình đẩy mạnh phát triển của du lịch tỉnh nhà. Xác định được tầm quan trọng của việc phát triển du lịch Bến Tre cần gắn yếu tố bảo vệ môi trường sinh thái, môi trường nước, môi trường văn hóa, bảo vệ tài nguyên du lịch. Ủy ban nhân dân tỉnh Bến Tre (UBND) đã ban hành kế hoạch bảo vệ môi trường trong các hoạt động du lịch, lễ hội, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa địa phương qua các di tích văn hóa- lịch sử tại Bến Tre với mục đích là ngăn ngừa, giảm thiểu tình trạng ô nhiễm môi trường, đảm bảo sự phát triển bền vững trong các hoạt động du lịch, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa.
Phát triển du lịch bền vững cũng đồng thời gắn với việc ý thức bảo vệ môi trường sinh thái, môi trường nhân văn du lịch, khai thác tiềm năng để phát triển nhưng cũng gắn với bảo tồn, tái tạo các lợi ích mà tài nguyên du lịch mang lại, phát huy các giá trị di sản văn hóa, bản sắc văn hóa địa phương. Vì vậy, các cấp, các ngành có liên quan cần phối hợp chặt chẽ với nhau trong việc đẩy mạnh phát triển ngành kinh tế du lịch tỉnh nhà, đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục, tăng cường việc giám sát, kiểm tra việc bảo vệ môi trường trong các hoạt động du lịch tại các điểm du lịch, cơ sở kinh doanh du lịch, các di tích văn hóa- lịch sử, tổ chức lễ hội,  nâng cao ý thức của du khách.


Đoàn du khách tham quan khu tưởng niệm nữ tướng Nguyễn Thị Định tại xã Lương Hoà- Giồng Trôm (Ảnh:XTDL)

Các di tích văn hóa- lịch sử cần phải được giữ gìn và bảo tồn nguyên vẹn, các di tích nào có nguy cơ xuống cấp cần phải có giải pháp và phương án trùng tu, kiến nghị với cơ quan có thẩm quyền để xem xét giải quyết. Bên cạnh đó, xây dựng, triển khai thí điểm và thu hút các tổ chức, cá nhân, cộng đồng tham gia thực hiện mô hình bảo vệ môi trường trong các hoạt động du lịch, tổ chức lễ hội, bảo vệ và phát huy giá trị di tích;hỗ trợ tuyên truyền các cơ sở đạt tiêu chuẩn môi trường, các hoạt động tại cơ sở có gắn với bảo vệ môi trường, tổ chức đào tạo, hướng dẫn cán bộ nghiệp vụ môi trường cho các tổ chức, cá nhân.
Ngoài ra, các tổ chức, cá nhân hoạt động du lịch, tổ chức lễ hội, bảo vệ và phát huy giá trị di tích thực hiện tốt công tác bảo vệ môi trường tại cơ sở do mình quản lý. Bên cạnh đó, để phát huy giá trị di tích cũng như du lịch Bến Tre  ngày càng phát triển bền vững, ngày càng thu hút nhiều du khách, hơn bao giờ hết ngành chức năng, các doanh nghiệp du lịch cùng người dân địa phương hãy cùng đồng hành trách nhiệm và luôn đề cao các yếu tố “xanh, sạch, đẹp, văn minh, lịch sự, an toàn và mến khách”lên hàng đầu, có như thế  thì chắc chắn du lịch Bến Tre, trong đó có loại hình du lịch về văn hóa- lịch sử  sẽ cất cánh và phát triển bền vững trong tương lai./.
Phương Lê